Định hướng Lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội Khóa XVI – Khơi thông nguồn lực, kiến tạo phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới
Trong không khí cả nước đang nỗ lực thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, Bộ Chính trị đã ban hành Kết luận số 17-KL/TW ngày 02/4/2026 về định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khoá XVI. Đây là văn kiện có ý nghĩa quan trọng, đặt ra lộ trình hoàn thiện hệ thống pháp luật nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, tạo tiền đề vững chắc hướng tới các cột mốc lịch sử năm 2030 và 2045.
Mục tiêu chiến lược và tầm nhìn dài hạn
Mục tiêu cốt lõi của công tác lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khoá XVI là tạo lập khung khổ pháp lý vững chắc để thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ trọng tâm và đột phá chiến lược đã được đề ra tại Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.
Theo Kết luận của Bộ Chính trị, đến năm 2030, Việt Nam quyết tâm xây dựng một hệ thống pháp luật dân chủ, công bằng, đồng bộ, thống nhất, công khai, minh bạch và khả thi. Hệ thống này không chỉ dừng lại ở việc quản lý mà phải "mở đường cho kiến tạo phát triển", huy động tối đa nguồn lực từ nhân dân và doanh nghiệp. Tầm nhìn đến năm 2045, nước ta hướng tới sở hữu hệ thống pháp luật chất lượng cao, tiên tiến và hiện đại, ngang tầm với các quốc gia phát triển trên thế giới và phù hợp với thông lệ quốc tế.
Những định hướng lập pháp trọng tâm
Kết luận số 17-KL/TW đã vạch ra các định hướng lớn, mang tính đột phá cho nhiệm kỳ tới:
Hoàn thiện thể chế chính trị và bộ máy nhà nước: Nghiên cứu tổng kết và sửa đổi tổng thể Hiến pháp năm 2013 phù hợp với thực tiễn; vận hành tối ưu mô hình chính quyền 3 cấp để nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.
Đột phá công nghệ và kinh tế: Tập trung lập pháp cho các vấn đề mới như kinh tế số, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyển đổi số quốc gia và chuyển đổi xanh. Xây dựng mô hình tăng trưởng mới, đẩy mạnh hiện đại hóa dựa trên nền tảng khoa học và công nghệ.
Phát triển văn hóa và con người: Hoàn thiện pháp luật để phát triển toàn diện con người Việt Nam, xây dựng nền giáo dục hiện đại ngang tầm khu vực.
An ninh và Đối ngoại: Tăng cường quốc phòng, an ninh, xây dựng quân đội và công an cách mạng, chính quy; đẩy mạnh hội nhập quốc tế sâu rộng.
Chuyển đổi tư duy: Từ "Quản lý" sang "Kiến tạo"
Một trong những nội dung quan trọng nhất mà cán bộ, đảng viên cần quán triệt là việc thay đổi căn bản tư duy xây dựng pháp luật. Bộ Chính trị yêu cầu chuyển mạnh từ tư duy quản lý hành chính sang tư duy phục vụ, kiến tạo phát triển.
Đặc biệt, công tác lập pháp phải dứt khoát xóa bỏ cơ chế "xin - cho", từ bỏ tư duy lạc hậu "không quản được thì cấm". Thay vào đó, cần đẩy mạnh cải cách, đơn giản hóa thủ tục hành chính, chuyển từ phương thức "tiền kiểm" sang "hậu kiểm" để khơi thông mọi nguồn lực cho phát triển. Hệ thống pháp luật mới phải lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo chất lượng thể chế.
Bên cạnh đó, Bộ Chính trị nhấn mạnh việc kiểm soát chặt chẽ quyền lực, đề cao trách nhiệm giải trình và quyết liệt phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực ngay trong quá trình xây dựng pháp luật, tuyệt đối không để xảy ra "lợi ích nhóm" hay lợi ích cục bộ.
Hành động quyết liệt tại thành phố Hải Phòng
Thực hiện chỉ đạo của Trung ương, ngày 21/5/2026, Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng đã ban hành văn bản yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng thực hiện nghiêm túc Kết luận số 17-KL/TW.
Thành phố xác định việc triển khai Kết luận này là nhiệm vụ trọng tâm nhằm tháo gỡ các "điểm nghẽn" pháp lý, thúc đẩy kinh tế thành phố đạt mức tăng trưởng "2 con số". Thành ủy Hải Phòng yêu cầu các cơ quan tham mưu và các cấp ủy trực thuộc phải hoàn thành việc nghiên cứu, quán triệt nội dung Kết luận đến toàn thể cán bộ, đảng viên ngay trong tháng 5/2026.
Thành phố cũng sẽ tiến hành tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, xử lý dứt điểm các quy định mâu thuẫn, chồng chéo không còn phù hợp với thực tiễn. Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể được giao nhiệm vụ phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội, đảm bảo chính sách ban hành phải sát với thực tiễn và bảo vệ quyền lợi chính đáng của công dân.
Việc triển khai định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI là một cuộc cách mạng về thể chế, đòi hỏi sự đồng lòng và nỗ lực của toàn hệ thống chính trị. Mỗi cán bộ, đảng viên cần nâng cao nhận thức, trách nhiệm, tự giác học tập và quán triệt sâu sắc các nội dung của Kết luận số 17-KL/TW. Đây không chỉ là nhiệm vụ chính trị mà còn là điều kiện tiên quyết để đưa đất nước vững vàng bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam.