Ngày 15/5/2026, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đã công bố Báo cáo kinh tế tư nhân Việt Nam 2025, ghi nhận sự bứt phá ngoạn mục của thành phố Hải Phòng khi vươn lên vị trí thứ nhất trên bảng xếp hạng Chỉ số Năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI). Với tổng điểm 69,72, Hải Phòng không chỉ khẳng định vị thế dẫn đầu cả nước mà còn cho thấy những nỗ lực vượt bậc trong việc tạo lập môi trường đầu tư thông thoáng, minh bạch, đặc biệt là trong các hoạt động liên quan đến đối ngoại và hỗ trợ doanh nghiệp hội nhập.

Theo đánh giá của VCCI, Hải Phòng nằm trong nhóm “Tốt” – nhóm có chất lượng điều hành cao nhất cả nước năm 2025. Thành phố gây ấn tượng mạnh khi là địa phương duy nhất có tới 7/9 chỉ số thành phần nằm trong Top 10 toàn quốc. So với điểm trung vị quốc gia, Hải Phòng có 8/9 chỉ số đạt điểm cao hơn đáng kể, minh chứng cho sự đồng đều trong cải cách điều hành kinh tế tại địa phương. Trong đó, Chi phí tuân thủ thủ tục hành chính là điểm sáng lớn nhất với 8,66 điểm, xếp hạng 3/34 tỉnh, thành phố. Kết quả này có đóng góp quan trọng từ việc thành phố quyết liệt triển khai Quyết định số 3606/QĐ-UBND nhằm cắt giảm 50% thời gian giải quyết thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi cho cả doanh nghiệp trong nước và các nhà đầu tư nước ngoài (FDI).

Dưới góc độ đối ngoại, chỉ số Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp (xếp hạng 7/34) mang lại những phân tích sâu sắc về khả năng hội nhập của thành phố.

1. Chất lượng nguồn nhân lực – Thế mạnh cạnh tranh quốc tế: Hải Phòng xuất sắc đứng đầu cả nước về các chỉ tiêu đào tạo lao động. Cụ thể, giáo dục phổ thông xếp hạng 1, giáo dục dạy nghề xếp hạng 2 và mức độ đáp ứng về tay nghề kỹ thuật, kỹ năng số của lao động địa phương cũng đứng ở vị trí số 1 toàn quốc. Đây là thông số cực kỳ quan trọng đối với công tác đối ngoại trong việc thu hút các tập đoàn công nghệ cao từ nước ngoài vào Hải Phòng.

2. Điểm nghẽn trong tiếp cận chương trình hội nhập: Dù chỉ số tổng thể cao, nhưng Hải Phòng vẫn còn tồn tại hạn chế trong việc giúp doanh nghiệp tiếp cận các chương trình hội nhập quốc tế. Tỷ lệ doanh nghiệp tiếp cận được các chương trình hỗ trợ hội nhập quốc tế chỉ xếp hạng 28/34. Bên cạnh đó, chỉ có khoảng 21,37% doanh nghiệp tham gia khảo sát cho biết đã tiếp cận được các chương trình này.

3. Thu hút nhân tài nước ngoài: Nhận diện được các rào cản, tại Kỳ họp thứ 3, HĐND thành phố khóa XVII đã thông qua Nghị quyết số 20/2026/NQ-HĐND quy định tiêu chí đối với chuyên gia, nhà khoa học và lao động trình độ cao là người nước ngoài làm việc trong Khu thương mại tự do. Đây được coi là bước đi quan trọng nhằm cải thiện các chỉ số hỗ trợ và tận dụng tối đa nguồn lực quốc tế phục vụ phát triển thành phố.

Chỉ số Tính minh bạch của Hải Phòng xếp hạng 8/34 với 7,43 điểm. Doanh nghiệp đánh giá rất cao độ mở của Cổng thông tin điện tử thành phố (xếp hạng 10) và tính hữu ích của thông tin công bố (xếp hạng 4). Đặc biệt, thành phố đứng ở vị trí số 1 toàn quốc về chất lượng các nền tảng số dùng chung để hỗ trợ doanh nghiệp.

Việc minh bạch hóa quy hoạch và tài liệu pháp lý không chỉ hỗ trợ doanh nghiệp nội địa mà còn là “thước đo” niềm tin cho các nhà đầu tư quốc tế khi tìm kiếm cơ hội tại Hải Phòng. Tuy nhiên, thành phố cần cải thiện hơn nữa tính kịp thời trong việc cung cấp thông tin dự thảo chính sách (hiện xếp hạng 25/34) để các doanh nghiệp có yếu tố nước ngoài chủ động hơn trong kế hoạch kinh doanh.

Bên cạnh những thành công, chỉ số PCI 2025 cũng chỉ ra những "điểm nghẽn" mà Hải Phòng cần xử lý dứt điểm để duy trì vị thế dẫn đầu trong năm 2026:

• Thiết chế pháp lý: Đây là chỉ số thành phần duy nhất của thành phố đạt điểm thấp hơn mức trung vị quốc gia (6,99 điểm, xếp hạng 24/34). Doanh nghiệp vẫn còn băn khoăn về hiệu quả thi hành án kinh tế và vai trò của các cơ quan trợ giúp pháp lý.

• Thủ tục đất đai: Có tới 90,91% doanh nghiệp cho rằng thời hạn giải quyết hồ sơ đất đai dài hơn quy định (xếp hạng 33/34). Điều này đòi hỏi ngành nông nghiệp và môi trường phải có những cuộc cách mạng thực sự trong quy trình nghiệp vụ.

• Chi phí không chính thức: Dù xếp hạng 12/34, cao hơn trung vị nhưng vẫn còn tới 73,97% doanh nghiệp cho biết các khoản chi phí này thường giúp công việc được giải quyết như mong muốn.

Để hiện thực hóa mục tiêu tại Kế hoạch 285/KH-UBND về nâng cao PCI giai đoạn 2026-2030, thành phố Hải Phòng xác định tiếp tục lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả công việc.

Công tác đối ngoại trong thời gian tới sẽ tập trung vào việc đẩy mạnh tuyên truyền các cơ chế chính sách đặc thù, đặc biệt là các Nghị quyết mới về thu hút chuyên gia nước ngoài và cải cách tài chính. Thành phố cam kết áp dụng nghiêm ngặt nguyên tắc “06 rõ” (rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền) để đảm bảo mọi cam kết cải thiện môi trường đầu tư đều trở thành sản phẩm thực tế.

Với nền tảng là địa phương dẫn đầu PCI năm 2025, Hải Phòng đang tự tin tiến bước trong kỷ nguyên hội nhập, sẵn sàng đón nhận các dòng vốn đầu tư chất lượng cao để trở thành một đô thị cảng thông minh, sinh thái và hiện đại tầm cỡ quốc tế.