Nhằm cụ thể hóa các cơ chế, chính sách tại Nghị quyết số 250/2025/QH15 của Quốc hội về hội nhập quốc tế, Chính phủ đã ban hành hai Nghị định mang tính đột phá: Nghị định số 227/2026/NĐ-CP và Nghị định số 258/2026/NĐ-CP. Thực hiện chỉ đạo của Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng, Sở Ngoại vụ đang khẩn trương chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan để đưa các chính sách này vào thực tiễn, tạo động lực mới cho công tác đối ngoại và phát triển kinh tế - xã hội của thành phố Cảng.

1. Nghị định 227/2026/NĐ-CP: Mở rộng không gian kết nối toàn cầu

Nghị định số 227/2026/NĐ-CP, ban hành ngày 24/6/2026, quy định chi tiết về việc thúc đẩy tham gia các tổ chức, diễn đàn, mạng lưới hợp tác và cơ chế khoán chi nghiên cứu phục vụ hội nhập.

Về tham gia các mạng lưới quốc tế: Nghị định xác định rõ trình tự, thủ tục để các cấp chính quyền từ thành phố đến xã, phường có thể tham gia vào các cơ chế hợp tác quốc tế mà không cần ký kết điều ước hay thỏa thuận quốc tế. Điều này tạo điều kiện thuận lợi để Hải Phòng chủ động gia nhập các mạng lưới uy tín như "Mạng lưới các Thành phố Sáng tạo của UNESCO" nhằm quảng bá hình ảnh và thu hút nguồn lực. Quy trình triển khai được đơn giản hóa qua 03 bước, trong đó đề cao vai trò tham mưu của cơ quan ngoại vụ địa phương.

Thí điểm Văn phòng đại diện tại nước ngoài: Một điểm mới đáng chú ý là cho phép các địa phương thuộc nhóm 05 tỉnh, thành phố dẫn đầu về thu hút FDI hoặc kim ngạch xuất khẩu (như Hải Phòng) được thí điểm thành lập Văn phòng đại diện của UBND cấp tỉnh ở nước ngoài. Văn phòng này sẽ đóng vai trò thúc đẩy thương mại, đầu tư, khoa học công nghệ và hỗ trợ người dân địa phương tại quốc gia tiếp nhận.

Cơ chế khoán chi nghiên cứu: Nghị định quy định định mức khoán chi đến sản phẩm cuối cùng cho các nhiệm vụ nghiên cứu chiến lược đối ngoại. Cụ thể, các đề án, chiến lược hội nhập trọng tâm của địa phương có mức chi tối đa lên tới 350 triệu đồng/đề án, giúp khơi dậy tinh thần sáng tạo và trí tuệ của đội ngũ cán bộ.

2. Nghị định 258/2026/NĐ-CP: Đột phá trong chính sách nhân lực đối ngoại

Ban hành ngày 30/6/2026, Nghị định số 258/2026/NĐ-CP tập trung vào các cơ chế phát huy nguồn lực để nâng cao hiệu quả hội nhập quốc tế.

Thu hút chuyên gia và nhà khoa học: Nghị định đưa ra chính sách đặc thù để thu hút các nhà khoa học, chuyên gia về hội nhập quốc tế là người Việt Nam ở nước ngoài hoặc chuyên gia trong nước. Những đối tượng này khi được tiếp nhận vào công chức, viên chức hoạt động thường xuyên trong lĩnh vực đối ngoại sẽ được hưởng chế độ hỗ trợ hằng tháng bằng 300% mức lương hiện hưởng.

Chế độ hỗ trợ cán bộ đối ngoại: Đây là sự quan tâm sâu sắc của Đảng và Nhà nước đối với đội ngũ làm công tác đối ngoại trực tiếp.

• Người làm công tác đối ngoại, hội nhập quốc tế trực tiếp và thường xuyên trong nước được hưởng hỗ trợ hằng tháng bằng 100% mức lương theo hệ số (không bao gồm phụ cấp).

• Đặc biệt, cán bộ thành thạo các ngoại ngữ hiếm (như tiếng Lào, Khmer, Thái, Indonesia, Ukraina, Ý...) và hoạt động trong lĩnh vực đối ngoại sẽ được hưởng mức hỗ trợ lên tới 300% mức lương theo hệ số.

Thí điểm các chức danh đại diện nhà nước: Nghị định thiết lập cơ chế thí điểm các chức danh như Đại sứ theo lĩnh vực, Đặc phái viên của Chủ tịch nước và Thủ tướng Chính phủ, và Đại sứ đặc mệnh toàn quyền lưu động để xử lý các vấn đề đối ngoại quan trọng, khẩn cấp.

3. Hải Phòng nghiêm túc triển khai thực hiện

Ngay sau khi các Nghị định được ban hành, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hoàng Minh Cường đã giao Sở Ngoại vụ chủ trì, phối hợp với các sở, ngành liên quan tổ chức triển khai thực hiện các nội dung của hai Nghị định. Nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là rà soát, xác định danh mục vị trí việc làm chuyên môn nghiệp vụ thuộc lĩnh vực ngoại giao để lập danh sách cán bộ hưởng chế độ hỗ trợ theo quy định. Sở cũng có trách nhiệm tổng hợp các kiến nghị, thắc mắc từ thực tiễn địa phương để báo cáo Bộ Ngoại giao hướng dẫn kịp thời.

Việc triển khai các Nghị định này không chỉ là thực hiện các quy định pháp luật mà còn là cơ hội vàng để Sở Ngoại vụ Hải Phòng nâng cao năng lực thực thi, kiện toàn bộ máy và thu hút nhân tài. Toàn thể cán bộ, đảng viên trong Sở cần quán triệt tinh thần “6 rõ” (rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ hiệu quả) để đảm bảo các chính sách ưu đãi được thực hiện đúng đối tượng, công khai, minh bạch và hiệu quả.

Với hệ thống pháp lý mới đồng bộ và những đãi ngộ đặc thù, công tác đối ngoại của Hải Phòng đang đứng trước vận hội mới. Sự chủ động, gương mẫu của mỗi cán bộ Ngoại vụ trong việc học tập và áp dụng các Nghị định này sẽ góp phần đưa Hải Phòng hội nhập sâu rộng, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển bền vững trong kỷ nguyên mới./.