Thực hiện chủ trương của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế trong tình hình mới, thành phố Hải Phòng đã và đang tích cực triển khai Nghị quyết số 153/NQ-CP và Nghị quyết số 59-NQ/TW. Trong báo cáo mới nhất tháng 4/2026 của Sở Công Thương – Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo Hội nhập quốc tế thành phố – bức tranh hội nhập của thành phố cảng hiện lên với nhiều gam màu sáng, trong đó Sở Ngoại vụ đóng vai trò là "nhạc trưởng" điều phối các hoạt động đối ngoại, hỗ trợ đắc lực cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế bền vững.

Khung thể chế và mục tiêu chiến lược năm 2026

Để cụ thể hóa các nghị quyết của Trung ương, UBND thành phố đã ban hành Kế hoạch số 103/KH-UBND ngày 01/4/2026 về Hội nhập quốc tế năm 2026. Thành phố đặt ra những mục tiêu đầy tham vọng: kim ngạch xuất khẩu đạt 52 tỷ USD, thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đạt khoảng 4,3 tỷ USD và đón 16,3 triệu lượt khách du lịch.

Trong sơ đồ vận hành này, Sở Ngoại vụ được giao chủ trì nhiều nhiệm vụ then chốt, từ xây dựng lòng tin chiến lược với các đối tác quốc tế đến việc vận động nguồn lực chất lượng cao phục vụ hiện đại hóa thành phố. Một trong những đề án quan trọng mà Sở Ngoại vụ đang tích cực thực hiện là "Xây dựng thành phố Hải Phòng trở thành Thành phố quốc tế", định hướng tầm nhìn đến năm 2030.

Sở Ngoại vụ: "Cầu nối" ngoại giao chính trị và kinh tế

Trong quý I và đầu quý II năm 2026, Sở Ngoại vụ đã tích cực thực hiện vai trò hỗ trợ, dẫn dắt cho các hoạt động kinh tế. Đơn vị đã tham mưu thành phố tiếp và làm việc với nhiều đoàn khách quốc tế cấp cao, bao gồm Đại sứ các nước Pháp, Áo và đại diện Bộ Ngoại giao Nga. Các chương trình thực địa tại hạ tầng cảng biển, khu công nghiệp do Sở Ngoại vụ tổ chức đã giúp các đối tác có cái nhìn toàn diện, thúc đẩy ký kết các thỏa thuận hợp tác thực chất.

Dấu ấn ngoại giao đa phương cũng được thể hiện rõ nét khi Sở Ngoại vụ đang phối hợp với thành phố Fukuoka (Nhật Bản) để chuẩn bị tham dự Hội nghị thượng đỉnh các thành phố châu Á – Thái Bình Dương (APCS) lần thứ 15. Đồng thời, Sở đang làm việc với Đại sứ quán Singapore để cử đoàn tham dự Hội nghị Thượng đỉnh các Thành phố Thế giới lần thứ 10 vào tháng 6/2026.

Đối với các đối tác láng giềng, Sở Ngoại vụ đã cụ thể hóa mối quan hệ hữu nghị thông qua các văn bản pháp lý quan trọng:

• Với Trung Quốc: Ban hành Kế hoạch triển khai Bản ghi nhớ hợp tác năm 2026 với thành phố Nam Ninh và thực hiện Biên bản Hội đàm Gặp gỡ đầu Xuân 2026 giữa Hải Phòng và Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây.

• Với Nhật Bản: Chuẩn bị đón tiếp Thống đốc tỉnh Kagawa thăm chính thức Hải Phòng vào ngày 22/4/2026 và tổ chức chương trình giao lưu học sinh với Yokkaichi vào tháng 8/2026.

• Với Lào: Phối hợp tổ chức chương trình khảo sát cho đoàn Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lào tại Khu kinh tế Hải Phòng và nhà máy Vinfast.

Tiên phong trong chuyển đổi số và thông tin đối ngoại

Xác định công nghệ là chìa khóa của hội nhập, Sở Ngoại vụ đã ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số vào công tác thông tin đối ngoại. Đơn vị hiện vận hành Cổng thông tin đối ngoại đa ngôn ngữ và trang Facebook chính thức bằng 05 thứ tiếng: Việt, Nhật, Hàn, Anh, Trung. Các video clip quảng bá hình ảnh Hải Phòng ra thế giới đang được hoàn thiện, tích hợp những thành tựu mới nhất về cảng hàng không Cát Bi và du lịch Đồ Sơn bứt phá.

Đặc biệt, Sở Ngoại vụ đã phối hợp với các đối tác Quảng Tây (Trung Quốc) để nghiên cứu các giải pháp về Trí tuệ nhân tạo (AI) và Dữ liệu lớn (Big Data), nhằm hiện thực hóa chỉ đạo của Bí thư Thành ủy trong việc đưa Hải Phòng trở thành trung tâm công nghệ của khu vực.

Ngoại giao văn hóa và vận động nguồn lực phi chính phủ

Không chỉ dừng lại ở các con số kinh tế, Sở Ngoại vụ còn là cơ quan chủ quản trong việc lan tỏa giá trị văn hóa và huy động an sinh xã hội. Trong năm 2026, Sở phối hợp với các Đại sứ quán tổ chức nhiều sự kiện văn hóa lớn như:

• Lễ hội Giao lưu Văn hóa Việt - Nhật và cuộc thi "Đan Mạch trong mắt em".

• Lên kế hoạch đón tàu Hải quân Hoàng gia Hà Lan De Ruyter thăm hữu nghị cảng Hải Phòng vào tháng 5/2026, kết hợp triển khai các hoạt động giao lưu văn hóa.

• Tham dự trực tuyến Lễ phát động Ngày Tôn vinh tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài tại hơn 150 điểm cầu.

Công tác vận động viện trợ phi chính phủ nước ngoài (PCPNN) cũng đạt kết quả ấn tượng. Nhiều tập đoàn lớn như LG Display và các tổ chức từ Hàn Quốc đã triển khai các dự án hỗ trợ gia đình đa văn hóa Việt - Hàn và chăm sóc cộng đồng với kinh phí hàng tỷ đồng. Sở Ngoại vụ cũng đóng vai trò đầu mối trong thỏa thuận tài trợ dự án hỗ trợ kỹ thuật từ Tổ chức tài chính phát triển Hà Lan và các khoản vay từ Ngân hàng Thế giới phục vụ ứng phó biến đổi khí hậu.

Đào tạo nguồn nhân lực hội nhập

Để đáp ứng yêu cầu công tác trong tình hình mới, Sở Ngoại vụ đặc biệt chú trọng nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ. Sở đã trao đổi với Đại sứ quán Singapore để tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu do phía Singapore tài trợ. Đồng thời, đơn vị đã tham mưu UBND thành phố cử cán bộ tham dự Chương trình đào tạo Kỹ thuật Chuyên sâu của Ngân hàng Thế giới tại Nhật Bản vào tháng 5/2026.

Việc phối hợp với Sở Nội vụ và các ngành liên quan để phổ biến quy tắc xuất xứ, hiệp định FTA và kỹ năng đối ngoại cho doanh nghiệp cũng được thực hiện thường xuyên, giúp doanh nghiệp nội địa tự tin tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.

Thách thức và định hướng tương lai

Mặc dù đạt được những kết quả tích cực, quá trình hội nhập quốc tế của Hải Phòng vẫn đối mặt với những biến động chính trị và chính sách thuế phức tạp từ các thị trường lớn như Hoa Kỳ. Sở Ngoại vụ đã chủ động phối hợp với Sở Công Thương và Chi cục Hải quan KV III để cung cấp thông tin, cảnh báo sớm về chính sách thương mại nhằm bảo vệ quyền lợi hợp pháp của doanh nghiệp thành phố.

Trong giai đoạn tới, Sở Ngoại vụ tiếp tục tham mưu cho UBND thành phố rà soát và giám sát việc thực hiện các cam kết quốc tế, đảm bảo môi trường an toàn, ổn định cho phát triển kinh tế. Với sự chủ động và sáng tạo, ngành Ngoại vụ Hải Phòng đang góp phần quan trọng đưa thành phố cảng không chỉ là một trung tâm logistics hiện đại mà còn là một "Thành phố quốc tế" văn minh, giàu bản sắc trong lòng bạn bè thế giới.