Nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước và đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người nước ngoài, Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng đã ban hành Quyết định số 221/2025/QĐ-UBND về Quy chế phối hợp xử lý các vụ việc liên quan đến người nước ngoài xảy ra trên địa bàn thành phố. Quy chế mới này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 15/12/2025, thay thế cho quy định trước đây tại Quyết định số 26/2024/QĐ-UBND.

Phạm vi và nguyên tắc phối hợp chặt chẽ

Quy chế quy định rõ trách nhiệm phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị trong việc xử lý 03 nhóm vụ việc chính liên quan đến người nước ngoài: (1) Vi phạm pháp luật Việt Nam; (2) Tai nạn giao thông đường bộ; (3) Các trường hợp tử vong trên địa bàn thành phố.

Việc phối hợp dựa trên nguyên tắc tuân thủ pháp luật Việt Nam, các Điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên và phù hợp với thông lệ quốc tế. Đặc biệt, quy trình tiếp nhận thông tin được yêu cầu phải thực hiện nhanh chóng: khi phát hiện vụ việc, các tổ chức, cá nhân phải thông báo ngay cho cơ quan Công an cấp xã nơi xảy ra vụ việc.

Trách nhiệm cụ thể của các cơ quan đầu mối: Quy chế phân định rõ vai trò của từng cơ quan chuyên môn để đảm bảo sự thống nhất:

1. Sở Ngoại vụ: Là đầu mối trao đổi với Cục Lãnh sự (Bộ Ngoại giao) và các Cơ quan đại diện nước ngoài tại Việt Nam trong quá trình giải quyết các vụ việc lãnh sự liên quan đến người nước ngoài trên địa bàn; Thông báo bằng Công hàm cho Cơ quan đại diện nước ngoài về các vụ việc vi phạm pháp luật, tai nạn hoặc tử vong của công dân nước ngoài; Hướng dẫn, hỗ trợ thân nhân người nước ngoài thực hiện các thủ tục đăng ký khai tử, trích lục khai tử, các thủ tục đưa thi hài/di hài về nước hoặc mai táng tại địa phương và phối hợp thực hiện nhiệm vụ tiếp xúc lãnh sự …

2. Công an thành phố: Chủ trì xử lý vụ việc, tiếp nhận thông tin, chủ trì điều tra và xử lý các vụ việc người nước ngoài vi phạm pháp luật hoặc tai nạn giao thông theo thẩm quyền; Thông báo kịp thời cho Sở Ngoại vụ ngay sau khi áp dụng các biện pháp ngăn chặn, cưỡng chế hoặc khi tiếp nhận thông tin về tai nạn, tử vong để thực hiện bảo hộ công dân; Khám nghiệm và kê khai tài sản của người nước ngoài tử vong và chỉ đạo các đơn vị trực thuộc tiếp nhận thông tin từ cấp cơ sở và thực hiện các biện pháp quản lý người nước ngoài trên địa bàn.

3. Viện Kiểm sát nhân dân và Tòa án nhân dân thành phố: Phối hợp với Công an trong điều tra, xử lý vụ việc; có trách nhiệm thông báo về việc truy tố, xét xử cho Sở Ngoại vụ để chuyển cho Cơ quan đại diện nước ngoài⁹.

4. Sở Y tế: Chỉ đạo các cơ sở y tế thông báo cho các cơ quan chức năng khi có người nước ngoài đến điều trị; đảm bảo các điều kiện chuyên môn để bảo vệ sức khỏe, tính mạng cho họ; Đảm bảo về cơ sở vật chất, thiết bị bảo quản lạnh để lưu giữ thi hài người nước ngoài phục vụ công tác điều tra và lãnh sự.

5. Ủy ban nhân dân cấp xã: Thực hiện đăng ký khai tử và cấp Trích lục khai tử; Phối hợp với các cơ quan liên quan hướng dẫn thủ tục mai táng.

Việc ban hành Quy chế phối hợp theo Quyết định số 221/2025/QĐ-UBND không chỉ giúp các cơ quan chức năng thành phố chủ động, chuyên nghiệp hơn trong xử lý các tình huống đối ngoại mà còn góp phần xây dựng hình ảnh Hải Phòng là một điểm đến an toàn, minh bạch và thân thiện đối với bạn bè quốc tế.