Nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước và định hướng dư luận xã hội, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 244/2026/NĐ-CP quy định chi tiết việc phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí của các cơ quan hành chính nhà nước. Ngay sau đó, Ủy ban nhân dân (UBND) thành phố đã có những chỉ đạo quyết liệt nhằm triển khai đồng bộ và hiệu quả quy định này trên toàn địa bàn thành phố.

Chuẩn hóa đội ngũ người phát ngôn và trách nhiệm giải trình

Theo Nghị định mới, người phát ngôn của các cơ quan hành chính nhà nước bao gồm: người đứng đầu cơ quan, người được giao nhiệm vụ phát ngôn thường xuyên, hoặc người được ủy quyền phát ngôn về những vấn đề cụ thể. Tại Hải Phòng, Chủ tịch UBND thành phố yêu cầu các sở, ngành, UBND cấp xã, phường và các đơn vị trực thuộc ngành dọc phải thực hiện nghiêm túc việc công bố danh tính người phát ngôn.

Cụ thể, thông tin về họ tên, chức vụ, số điện thoại và địa chỉ thư điện tử công vụ của người phát ngôn phải được đăng tải công khai trên Cổng thông tin điện tử của cơ quan trong thời hạn 24 giờ kể từ khi có quyết định giao nhiệm vụ. Điều này không chỉ giúp các cơ quan báo chí dễ dàng tiếp cận nguồn tin chính thống mà còn nâng cao trách nhiệm giải trình của người đứng đầu trước các vấn đề phát sinh tại địa phương.

Nguyên tắc “6 rõ” trong xây dựng quy chế nội bộ

Một trong những điểm nhấn quan trọng trong chỉ đạo của thành phố Hải Phòng là việc yêu cầu các cơ quan, đơn vị phải hoàn thành xây dựng quy chế nội bộ về phát ngôn trước ngày 15/8/2026. Quy chế này phải đảm bảo phương châm “6 rõ”: Rõ việc, rõ người, rõ tiến độ, rõ sản phẩm, rõ trách nhiệm và rõ thẩm quyền.

Quy định này nhằm tránh tình trạng né tránh cung cấp thông tin hoặc phát ngôn không thống nhất, gây nhiễu loạn dư luận. Người đứng đầu cơ quan hành chính có trách nhiệm trực tiếp trong việc chỉ đạo, kiểm tra việc chuẩn bị thông tin và chịu trách nhiệm cao nhất khi để xảy ra tình trạng chậm trễ hoặc phát ngôn sai lệch trong đơn vị mình quản lý.

Đa dạng hóa hình thức và tần suất cung cấp thông tin

Nghị định 244/2026/NĐ-CP quy định linh hoạt các hình thức cung cấp thông tin như: tổ chức họp báo (trực tiếp hoặc trực tuyến), đăng tải trên cổng thông tin điện tử, qua mạng xã hội chính thức, hoặc trả lời phỏng vấn trực tiếp.

Về tính định kỳ, UBND cấp tỉnh có trách nhiệm tổ chức cung cấp thông tin cho báo chí ít nhất 01 tháng một lần về hoạt động của địa phương trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ. Đối với các sở, ban, ngành và UBND cấp xã tại Hải Phòng, việc cập nhật thông tin về tình hình hoạt động và kết quả thực hiện nhiệm vụ phải được thực hiện hàng tháng trên trang thông tin điện tử của đơn vị. Ngoài ra, các đơn vị cần tham gia đầy đủ các cuộc giao ban báo chí hàng tuần do Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức để kịp thời trao đổi các vấn đề dư luận quan tâm.

Xử lý khủng hoảng thông tin trong tình huống đột xuất

Đối với các sự cố bất ngờ có tác động lớn đến xã hội hoặc khi dư luận xuất hiện nhiều ý kiến không thống nhất về một vấn đề thuộc phạm vi quản lý, cơ quan hành chính phải có phản ứng nhanh. Người phát ngôn có trách nhiệm thực hiện phát ngôn và cung cấp thông tin ban đầu chậm nhất là 24 giờ kể từ khi vụ việc phát sinh nhằm hạn chế tối đa nguy cơ khủng hoảng truyền thông hoặc lan truyền thông tin sai lệch.

Trong trường hợp báo chí đăng tải thông tin sai sự thật, người phát ngôn có quyền và trách nhiệm phản hồi bằng văn bản nêu rõ căn cứ và yêu cầu cải chính theo quy định của pháp luật.

Lộ trình thực hiện và cơ chế giám sát

Thành phố Hải Phòng giao Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch làm cơ quan chủ trì, hướng dẫn và đôn đốc các đơn vị thực hiện Nghị định. Một nhiệm vụ quan trọng khác là Sở phải rà soát, đề xuất bãi bỏ Quy chế cũ (Quyết định số 42/2017/QĐ-UBND) để thay thế bằng quy định mới phù hợp với Luật báo chí năm 2025.

Hàng năm, các cơ quan hành chính trên địa bàn phải gửi báo cáo về công tác phát ngôn về Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch trước ngày 18/12 để tổng hợp báo cáo UBND thành phố. Kết quả chấp hành việc phát ngôn và cung cấp thông tin của từng đơn vị sẽ được công bố công khai, coi đây là một tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của các cơ quan nhà nước.

Việc thực hiện nghiêm túc quy định về phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là cầu nối quan trọng giữa chính quyền và nhân dân. Với sự chỉ đạo sát sao của lãnh đạo thành phố Hải Phòng, hệ thống thông tin chính thống sẽ được vận hành thông suốt, góp phần xây dựng một chính quyền liêm chính, phục vụ và hiện đại.