Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ, việc chủ động tham gia và làm chủ các công nghệ lõi như Trí tuệ nhân tạo (AI) và Dữ liệu lớn (Big Data) đã trở thành động lực đột phá để phát triển kinh tế - xã hội. Nhằm hiện thực hóa các nhận thức chung giữa lãnh đạo cấp cao, thành phố Hải Phòng và Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây (Trung Quốc) đang khẩn trương triển khai các bước đi cụ thể, mở ra một chương mới trong quan hệ hợp tác công nghệ cao giữa hai địa phương.

Từ nhận thức chung đến hành động thực chất

Khởi đầu cho việc hợp tác này là chương trình Gặp gỡ đầu Xuân 2026 và Hội nghị lần thứ 17 Ủy ban công tác liên hợp được tổ chức tại thành phố Nam Ninh, Quảng Tây từ ngày 10/02 đến 12/02/2026. Tại đây, Bí thư Thành ủy Hải Phòng Lê Tiến Châu và Bí thư Khu ủy Quảng Tây Trần Cương đã đạt được nhiều nhận thức chung quan trọng, trong đó nhấn mạnh việc Quảng Tây sẽ hỗ trợ Hải Phòng phát triển lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.

Chương trình Gặp gỡ đầu Xuân 2026 và Hội nghị lần thứ 17 Ủy ban công tác liên hợp được tổ chức tại thành phố Nam Ninh, Quảng Tây

Ngay sau hội đàm, Cục Phát triển Dữ liệu lớn Quảng Tây đã gửi Công hàm tới Sở Ngoại vụ thành phố Hải Phòng đề nghị phối hợp thúc đẩy hợp tác. Phía Quảng Tây thể hiện sự coi trọng đặc biệt khi chỉ đạo đồng chí Triệu Chí Cương, Phó Tổng thư ký Chính quyền nhân dân Khu tự trị, Cục trưởng Cục Phát triển Dữ liệu lớn, chuẩn bị dẫn đầu đoàn công tác đến Hải Phòng trong tháng 3/2026 để trao đổi về các hợp tác cụ thể giữa hai bên.

Đáp lại sự chủ động từ phía Quảng Tây, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng Hoàng Minh Cường đã chỉ đạo Sở Khoa học và Công nghệ cùng Sở Ngoại vụ nhanh chóng rà soát nhu cầu, chuẩn bị nền tảng cho các cuộc làm việc trực tuyến và trực tiếp.

Sở Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp cùng Sở Ngoại vụ và các cơ quan liên quan tổ chức họp trực tuyến với Cục Phát triển Dữ liệu lớn Khu tự trị dân tộc Choang, Quảng Tây, Trung Quốc

Bức tranh toàn cảnh: 07 nhóm lĩnh vực và 35 đề xuất đột phá

Tính đến đầu tháng 3/2026, thông qua quá trình rà soát tích cực, đã có 18 cơ quan, đơn vị trên địa bàn Hải Phòng đóng góp 35 đề xuất hợp tác cụ thể, phân theo 07 nhóm lĩnh vực trọng tâm. Điều này cho thấy khát vọng chuyển đổi số mạnh mẽ của các cấp chính quyền và cộng đồng doanh nghiệp thành phố Cảng, bao gồm:

1. Đào tạo nhân tài và phát triển nguồn nhân lực công nghệ

Đây là lĩnh vực nhận được sự quan tâm lớn nhất với hàng loạt đề xuất từ khối các trường Cao đẳng và doanh nghiệp công nghệ. Các đơn vị như HATA AI Hub đề xuất triển khai các khóa đào tạo “AI Mentor” và “AI Nghề” nhằm nhân đôi hiệu suất lao động. Trong khi đó, các trường Cao đẳng Du lịch, Hàng hải và Giao thông vận tải Trung ương II tập trung vào việc bồi dưỡng nhà giáo sử dụng AI để xây dựng học liệu thông minh và tư vấn mô hình “Nhà trường số”, “Phòng thí nghiệm AI” (AI Lab).

Hình ảnh minh hoạ

2. Báo chí, truyền thông và giải trí số

Lĩnh vực này hướng tới việc hiện đại hóa quy trình sản xuất nội dung dựa trên công nghệ nội dung tạo bởi AI (AIGC). Đề xuất tiêu biểu từ Báo và Phát thanh, Truyền hình Hải Phòng bao gồm việc nghiên cứu phát triển “Người số” (AI Anchor) dẫn chương trình, thành lập “Trung tâm dịch thuật và sản xuất nội dung số Việt - Trung” ứng dụng AI để lồng tiếng hai chiều cho phim ảnh và tài liệu. Đặc biệt là ý tưởng xây dựng “Vườn ươm sáng tạo số Việt - Trung” để hỗ trợ khởi nghiệp trong lĩnh vực game và hoạt hình.

3. Chính phủ số và quản lý đô thị thông minh

Hải Phòng đặt mục tiêu tối ưu hóa quản lý hành chính thông qua các giải pháp AI phân tích dữ liệu công và tự động hóa xử lý văn bản. Sở Khoa học và Công nghệ cùng Thanh tra thành phố đề xuất ứng dụng AI và Dữ liệu lớn để nâng cao năng lực cho Trung tâm dữ liệu (Data Center) và Trung tâm điều hành thông minh (IOC), phục vụ công tác dự báo và hỗ trợ ra quyết định điều hành đô thị.

Hình ảnh minh hoạ

4. Thương mại điện tử và Logistics xuyên biên giới

Tận dụng lợi thế cửa ngõ cảng biển, các doanh nghiệp như Công ty CP Gifty Tech đề xuất dùng AI dự báo chu kỳ tiêu dùng để kích hoạt mô hình “Mua chung” và điều phối logistics xuyên biên giới trực tiếp từ nhà máy Quảng Tây về Hải Phòng qua hạ tầng bưu điện. Việc kết nối API giữa các tổng kho tại Quảng Tây và nền tảng công nghệ tại Hải Phòng được kỳ vọng sẽ tối ưu hóa chuỗi cung ứng.

5. Y tế và khoa học dược phẩm

Trọng tâm là chuyển dịch sang mô hình chăm sóc sức khỏe chủ động. Các đơn vị y tế và giáo dục chuyên ngành mong muốn ứng dụng AI trong chẩn đoán hình ảnh và đặc biệt là trong R&D dược phẩm để dự đoán độ ổn định của thuốc, tối ưu hóa công thức bào chế và dự đoán dược động học.
 

6. Sản xuất, hàng hải và quản trị doanh nghiệp

Các đề xuất tập trung vào việc nâng cao năng lực thiết kế chuyên sâu, như xây dựng cơ sở dữ liệu phục vụ thiết kế tàu thủy, cảng biển và công trình ngoài khơi. Bên cạnh đó, AI cũng được đề xuất đưa vào quản lý vận tải biển và đào tạo thuyền viên để nâng cao tính cạnh tranh cho ngành hàng hải Hải Phòng.

7. Văn hóa - Du lịch

Để nâng tầm trải nghiệm khách hàng, Hải Phòng đề xuất xây dựng trợ lý ảo AI giới thiệu di sản văn hóa và cá nhân hóa chỉ dẫn du lịch theo hành vi người dùng. Công nghệ trình chiếu hiện đại kết hợp AI tại các điểm di tích lịch sử cũng được kỳ vọng sẽ làm sống dậy các giá trị văn hóa truyền thống.

Cơ chế điều phối và triển khai đồng bộ

Để đảm bảo các nội dung hợp tác sớm đạt được thành quả thực chất, UBND thành phố Hải Phòng giao nhiệm vụ cụ thể cho các cơ quan tham mưu: (1) Sở Khoa học và Công nghệ: Đóng vai trò chủ trì kỹ thuật, kết nối chuyên môn và tổ chức các cuộc họp trực tuyến với Cục Phát triển Dữ liệu lớn Quảng Tây. Sở cũng được giao nhiệm vụ cử đầu mối chuyên trách để trao đổi thường xuyên qua các nền tảng như WeChat, Zalo nhằm đảm bảo thông tin thông suốt; (2) Sở Ngoại vụ: Đóng vai trò chủ trì trong việc điều phối giao tế, sắp xếp chương trình làm việc cho Đoàn công tác Quảng Tây tại Hải Phòng và phối hợp cung cấp thông tin đối ngoại chính xác.

Trong cuộc họp trực tuyến ngày 11/03/2026, lãnh đạo Sở Khoa học và Công nghệ Hải Phòng đã khẳng định việc xác định AI và Dữ liệu lớn là động lực đột phá. Hai bên thống nhất xây dựng cơ chế liên lạc thường xuyên thông qua các kênh tiện lợi như WeChat và Zalo để tạo nền tảng vững chắc cho việc kết nối thực địa.

Các sở, ngành thành phố tham dự cuộc họp trực tuyến giữa các cơ quan, đơn vị có liên quan của thành phố với Cục Phát triển Dữ liệu lớn Khu tự trị dân tộc Choang, Quảng Tây, Trung Quốc

Kỳ vọng vào tương lai số

Sự tích cực của Cục Phát triển Dữ liệu lớn Quảng Tây trong việc triển khai chỉ đạo của Bí thư Khu ủy Trần Cương thể hiện sự coi trọng mối quan hệ với Hải Phòng và cam kết thực hiện các nội dung đã thống nhất. Việc Hải Phòng chủ động đưa ra danh mục nhu cầu chi tiết với sự tham gia của cả khối nhà nước, trường học và doanh nghiệp cho thấy sự chuẩn bị kỹ lưỡng và quyết tâm cao.

Hợp tác giữa Hải Phòng và Quảng Tây trong lĩnh vực AI không chỉ mang lại lợi ích kinh tế trực tiếp mà còn góp phần làm sâu sắc hơn nữa mối quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Trung Quốc. Với sự đồng lòng của lãnh đạo hai bên cùng nỗ lực của các cơ quan tham mưu, những dự án AI thực chất đầu tiên được kỳ vọng sẽ sớm triển khai, góp phần đưa Hải Phòng trở thành trung tâm công nghệ cao hàng đầu trong khu vực.